HomeBài thuốc Đông YBài thuốc

Bài thuốc Hữu quy hoàn

Bài thuốc Hữu quy hoàn (You Gui Wan - 右归丸 - Yougui Pill) từ Phụ quế bát vị hoàn biến hóa đi, tức là lấy Tả quy hoàn làm cơ sở, bỏ Ngưu tất, cao Quy bả

Chữa Viêm mào tinh hoàn bằng đông y – BS Nguyễn Đức Kiệt
Cây tơm trơng chữa gout (bệnh gút) – BS Nguyễn Đức Kiệt

Bài thuốc Hữu quy hoàn (You Gui Wan – 右归丸 – Yougui Pill) từ Phụ quế bát vị hoàn biến hóa đi, tức là lấy Tả quy hoàn làm cơ sở, bỏ Ngưu tất, cao Quy bản, gia thêm Phụ tử, Nhục quế, Đương quy, Đỗ trọng.

Hữu quy hoàn

HỮU QUY HOÀN

Thành phần

  1. Phụ tử chế 6g
  2. Nhục quế 6g
  3. Sơn thù 9g
  4. Đỗ trọng 12g
  5. Đương quy 9g
  6. Sơn dược 12g
  7. Câu kỷ tử 12g
  8. Lộc giác giao (Cao sừng hươu – Cao ban long) 8g
  9. Thỏ ty tử 12g
  10. Thục địa 24g

Cách dùng

  1. Tán bột làm hoàn, ngày uống 20g tới 24g

Công dụng

  1. Ôn bổ thận dương, bổ sung tinh huyết.

Chữa chứng bệnh (Chủ trị)

  1. Thận dương bất túc, mệnh môn hỏa suy, bệnh lâu ngày khí suy tinh thần uể oải, sợ hàn chân tay lạnh;
  2. Liệt dương di tinh, hoạt tinh, lưng gối đau mỏi, dương suy không con cái;
  3. Đại tiện không thực, nặng thì thức ăn không tiêu hóa; tiểu tiện tự rỉ; lương gối yếu lỏng, chân phù thũng.

Giải bài thuốc

  1. Bài này từ Phụ quế bát vị hoàn biến hóa đi, tức là lấy Tả quy hoàn làm cơ sở, bỏ ngưu tất, cao Quy bản, gia thêm Phụ tử, Nhục quế, Đương quy, Đỗ trọng.
  2. Bài này cùng với Phụ quế bát vị hoàn cũng là phương thuốc ôn thận tráng dương nhưng giữa hai bài thuốc có chỗ khác nhau.
  3. Bài trên là bổ dương ngẫu tả còn bài này bổ mà không tả lại có cao sừng hươu, Đương quy bổ sung tinh huyết, Câu kỷ tử, Thỏ ti tử, Đỗ trọng ôn dương can thận nên sức hỗ trợ hỏa tráng dương của nó mạnh hơn, thích hợp với chứng bệnh dương hư hỏa suy tương đối nặng.
  4. Người xưa cho rằng Phụ quế bát vị hoàn chỉ là “ích hỏa chi nguyên để tiêu âm, hàn” mà bài này thì “phù dương để phối âm”
  5. Còn chỗ khác nhau giữa bài này với Tả quy hoàn thì Tả quy hoàn nặng về bổ sung tinh huyết, bài này nặng về ôn tráng thận dương.

Cách gia giảm

  1. Người đại tiện lỏng có thể bỏ Đương quy, Cẩu kỷ gia Bạch truật, Ích trí nhân.
  2. Nếu khí hư muốn thoát hoặc hôn mê, hoặc ra mồ hôi, hoặc choáng váng, hoặc đoản khí gia Nhân sâm
  3. Nếu vị khí hư hàn, nôn, ợ chua có thể gia Can khương, Ngô thù
  4. Nếu tiểu tiện dầm dề không thôi, có thể gia Bổ cốt chỉ.

Phụ phương

  1. Hữu quy ẩm: Gồm các vị Thục địa, Sơn dược, Ngô thù, Câu kỷ tử, Đỗ trọng, Phụ tử, Nhục quế, Chích cam thảo, gần giống Hữu quy hoàn nhưng bổ lực kém hơn.
  2. Hữu quy hoàn là Thận khí hoàn bớt ba vị (Linh,Tả, Ðan bì) thêm các vị Lộc giao, Thố ty tử, Ðỗ trọng, Kỷ tử nên tác dụng chính là bổ ích âm dương của thận, không có tác dụng tả như Thận khí hoàn.

  3. Nếu thận dương bất túc có âm thịnh cách dương hoặc chân hàn giả nhiệt rõ thì có thể bỏ Lộc giao, Thố ty tử, Ðương quy, thêm Cam thảo gọi là Hữu quy ẩm.

 

 

COMMENTS